Nieuwsbrief voorjaar 2015

Dit keer:
Medemenselijkheid op verschillende manieren – een cliënt krijgt een verblijfsvergunning – ontwikkelingen BBB en Veilig Aangifte – wist u datjes

JIJ BIJ MIJ

“Want jij bij mij “ staat precies in het midden van de grondtekst van Psalm 23 en werd daarmee de rode draad voor een symposium rondom afgewezen vluchtelingen dat Vluchtelingen in de Knel afgelopen maand organiseerde voor kerkelijke werkers.
Het leven is lang niet altijd mooi, rechtvaardig of vol rustige weidevelden, zeker niet voor uitgeprocedeerde vluchtelingen. Hoe verhoudt zich deze tekst dan tot de mensen die wij helpen? Opvallend aan het korte zinnetje ´want jij bij mij´ is dat er geen bijvoeglijk naamwoord, zelfs geen werkwoord in staat. JIJ en MIJ bij elkaar draagt een afwezigheid van grenzen in zich en een aanwezigheid van de ander. De termen die we vaak gebruiken voor mensen uit onze doelgroep ‘vluchteling’, ‘asielzoeker’, ‘migrant’, ‘uitgeprocedeerde’ draaien allemaal impliciet om grenzen: jij in dat land hebt andere rechten dan ik in dit land. Of jij in dit land komt een andere grens tegen dan ik als asielzoeker in hetzelfde land, omdat er ooit een denkbeeldige lijn is getrokken tussen een Nederlander en een asielzoeker en daar weer regels bij zijn bedacht.
Het kost soms moed om de grens die jou en mij afscheidt, bij een ontmoeting te herkennen en te vergeten, elkaar aan te kijken en grenzeloos aanwezig te zijn. Sinds 1983, toen vier Zusters van Liefde enkele vluchtelingen in huis opnamen tot op de dag van vandaag, zijn medemenselijkheid en compassie onze drijfveren. Deze kracht helpt de medewerkers en vrijwilligers bij Vluchtelingen in de Knel te kijken voorbij, onder of boven de boodschap ‘uitgeprocedeerd, u dient Nederland te verlaten’. We vragen ons steeds weer af wie deze mens is, die deze boodschap kreeg en hoe we er kunnen zijn.

Daarbij horen allerlei praktische zaken, juridische kennis en vaardigheden en het stimuleren van eigen kracht. Ook een stevige bemiddeling om de basisrechten voor afgewezen vluchtelingen toegankelijk te maken: recht op medische zorg, juridische bijstand, een dak boven het hoofd, eten en drinken, veiligheid en ontwikkeling. Dat doet Vluchtelingen in de Knel door directe hulp aan cliënten, door evenementen te organiseren zoals het genoemde symposium om de bewustwording te vergroten, onderzoek te doen, zoals recent naar de mogelijkheid tot het doen van Veilig Aangifte, en zoveel mogelijk in te spelen op het Europese en landelijke beleid, waardoor we met de gemeente Eindhoven deze maand goede afspraken konden maken rondom Bed, Bad Brood, Begeleiding voor een grotere groep cliënten. De kerkelijke werkers volgden workshops in de procedure voor een herhaalde asielaanvraag, een procedure uitstel van vertrek op medische gronden en buiten eigen schuld niet kunnen terugkeren naar land van herkomst. Een kijkje in de juridische keuken van Vluchtelingen in de Knel helpt om te ervaren hoe schrijnend het kan zijn als je moet bewijzen dat jij en je problemen bestaan.
Maar de basis blijft eenvoudig, kan elke dag door iedereen worden toegepast: aandacht voor een ander mens is niet-onverschillig.
Monike Walraven

————-
SAMEN

Hoe speelt het thema ‘jij bij mij’ bij onze medewerkers en vrijwilligers? Zij hebben dagelijks contact met cliënten en vertelden over de momenten waarop zij zich dichtbij cliënten voelden staan.
Een van mijn collega’s vertelde bijvoorbeeld over een afspraak met een cliënt om de formulieren voor een nieuwe procedure te ondertekenen. Er was een tolk bij en haar man, dus de setting was een beetje formeel. De cliënte vond het zo spannend dat ze in plaats van de datum van die dag haar geboortedatum opschreef. Daar moesten ze met zijn allen zo om lachen, dat de spanning die tussen hen in hing even helemaal wegviel en plaats maakte voor een bepaalde ontlading.
Ook vertelden meerdere mensen over het gevoel dichtbij iemand te staan door een gedeelde ervaring of een gedeeld gevoel. Zo was er een zwangere jonge vrouw zonder partner die op ons kantoor voorweeën kreeg. De collega die haar contactpersoon vertelde dat ze het fijn vond er op dat moment voor haar te zijn, omdat zij vanuit haar eigen zwangerschap wist hoe belangrijk het was je op zo’n moment niet alleen te voelen. Heel treffend vond ik hoe een van de zusters van de Hoogstraatgemeenschap beschreef hoe belangrijk het is om er soms gewoon te zijn voor iemand die het moeilijk heeft. Iemand die het moeilijk had kwam bij haar, en zij was er voor hem. Door er te zijn, te luisteren, en het lijden samen te dragen, werd de situatie lichter. Het delen maar niet overnemen van deze emoties geeft haarzelf ook een positief gevoel. Samen uitstaan, samen volhouden, en ook samen verder komen. Ook al zijn de emoties of momenten die worden gedeeld niet altijd positief, er komt een bepaalde kracht uit voort en een verbondenheid. En des te mooier zijn de momenten dat we dichtbij iemand staan.
Laura van Dam

——————-

Naaste

Onze nieuwe medewerker Renée stelt zich voor

Sinds een paar weken werk ik als sociaal-juridisch begeleider bij Vluchtelingen in de Knel. Hoe wrang misschien ook, gezien de kwetsbaarheid van de mensen die we helpen en de omstandigheden waarin ze zich staande moeten zien te houden, ben ik heel blij dat ik hier mag werken.
Het is een cliché om te zeggen dat een baan veelzijdig en afwisselend is, maar het gaat in dit geval wel echt op. Een dossier van iemand die mogelijk stateloos is en daardoor niet terug zou kunnen naar zijn land van herkomst, een aanvraag voor een zogenaamd ‘uitstel van vertrek’ voor een hoogzwangere vrouw, iemand die net een verblijfsvergunning heeft gekregen en hulp vraagt met het aanvragen van een ov-chipkaart, iemand die twijfelt of hij moet proberen terug te gaan naar land van herkomst of in Nederland zal blijven, een ziek persoon voor wie een afspraak met een specialist gemaakt moet worden, iemand die zijn kind probeert te erkennen zonder een geldig identiteitsbewijs te kunnen overleggen: het komt op een gemiddelde dag allemaal voorbij.
Het is zo gaaf om naast bovenstaande individuen te kunnen staan, samen opties en mogelijkheden te bespreken en praktische hulp te kunnen bieden bij het invullen van onbegrijpelijke formulieren. Als uitgeprocedeerd of afgewezen persoon heb je heel erg weinig om op terug te vallen. Een stempel als ‘uitgeprocedeerd’ of ‘afgewezen’ beperkt je in je mens-zijn: je rechten zijn nauwelijks gewaarborgd en er is geen sociaal vangnet. Om in een dergelijke situatie overeind te blijven vergt heel veel moed, kracht en discipline. Ik vind het meer dan bijzonder om met zulke sterke personen te mogen werken, ook wanneer het ze (even) niet meer lukt om sterk te zijn.

In mijn woonplaats Utrecht werkte ik een tijd in een nachtopvang voor ongedocumenteerde mannen en ook een tijdje in een dagopvang waar voornamelijk ongedocumenteerden komen. De dagelijkse praktijk met de continu aanwezige angst om opgepakt te worden en de beperkingen om je te ontwikkelen of rustig over je toekomst na te kunnen denken ken ik daardoor al. Nu praat ik over juridisch perspectief, medische problematiek of terugkeer. De kans om bij te kunnen dragen aan een substantiële verandering in iemands leven maakt dit werk uniek. Zoals gezegd: ik ben heel blij hier te mogen werken!

Renée Brouwer

——————-

EINDELIJK ERKENNING

Na drie jaar in Nederland te zijn heeft Saron (27 jaar) uit Eritrea een verblijfsvergunning gekregen. Het heeft even geduurd, want bij de eerste aanvraag werden haar afkomst en verhaal niet geloofd door de IND. Wij hielpen Saron met het verkrijgen van een nationaliteitsverklaring. Haar advocaat voerde dit aan bij de IND, en hierdoor lukte het dit keer gelukkig wel: ze heeft een verblijfsvergunning asiel gekregen voor 5 jaar.

“Ik ben zo blij, ik wil jullie heel erg bedanken”, vertelt Saron emotioneel. “Ik had het niet verwacht, ik was helemaal in shock toen ik het nieuws kreeg. Ik kan niet uitleggen hoe ik me voel”. Ik vraag haar hoe ze haar toekomst nu ziet. Ze wil heel graag Nederlands leren, en naar school gaan. Wat ze precies wil doen, weet ze nog niet. Wat ze wel weet is dat ze graag in Den Bosch of Eindhoven wil wonen, in de buurt van haar kerk. “En”, voegt ze eraan toe, “dan kan ik af en toe nog eens bij jullie langskomen.”

Laura van Dam

——————
ONTWIKKELINGEN

Bed, Bad, Brood, Begeleiding: extra steun voor Vluchtelingen in de Knel

De gemeente Eindhoven zal Vluchtelingen in de Knel steun geven om financiële hulp te bieden aan een grote groep cliënten zodat zij in hun eerste levensbehoeften kunnen voorzien. Over ´de vierde B´, van begeleiding – volgens Vluchtelingen in de Knel een essentiële voorwaarde om voor afgewezen vluchtelingen tot een duurzame oplossing te komen – zijn we nog in gesprek met de gemeente.
De tijdelijke nachtopvang blijft daarnaast in ieder geval tot 1 juni open voor alle dak- en thuislozen in Eindhoven. Cliënten van Vluchtelingen in de Knel die anders op straat moesten slapen, hebben daardoor toegang tot een slaapplaats, een warme maaltijd en ontbijt.

VEILIG AANGIFTE

Op 27 januari nam de Eindhovense gemeenteraad een motie aan om veilige aangifte voor vreemdelingen zonder verblijfsvergunning mogelijk te maken. Aanleiding was een rapport dat prof. Anton van Kalmthout en Menno Jacobs schreven in opdracht van Vluchtelingen in de Knel. Op 3 februari heeft de stichting samen met een aantal cliënten nadere toelichting gegeven over het onderwerp aan Eindhovense gemeenteraadsleden. Een van die cliënten was Miryam. Zij werd slachtoffer van huiselijk geweld. Haar buren maakten zich zorgen om haar en deden aangifte. Toen de politie kwam, werd Miryam zelf 8 weken in vreemdelingendetentie gezet. Haar toenmalige vriend was dezelfde dag nog vrij.

Ervaringen als die van Miryam leiden ertoe dat de meeste vreemdelingen zonder vergunning te bang zijn om naar de politie te gaan als ze slachtoffer zijn van een (gewelds)misdrijf. De wethouder, gemeenteraadsleden en vertegenwoordigers van de politie reageerden welwillend op het pleidooi van Vluchtelingen in de Knel om veilige aangifte voor vreemdelingen zonder vergunning mogelijk te maken. Inmiddels is Vluchtelingen in de Knel met de politie in gesprek om te bekijken hoe veilige aangifte in de praktijk gegarandeerd kan worden.

Op landelijk niveau zet stichting Vluchtelingen in de Knel zich in voor een correcte omzetting van de Europese Slachtofferrichtlijn in Nederlandse wetgeving. Die richtlijn is belangrijk in het kader van veilige aangifte, omdat hij bescherming biedt aan alle slachtoffers van misdrijven, ongeacht hun verblijfsstatus. De richtlijn moet uiterlijk 15 november in Nederland in de wet zijn opgenomen.

Het rapport Veilige Aangifte is te vinden op onze website.

Maaike Graaff

—————

WIST-U-DAT

– Er sinds het verschijnen van de vorige nieuwsbrief zes cliënten een verblijfsvergunning hebben gekregen! Het betreft vier asielvergunningen, een vergunning vanwege gezinsleven en een vergunning wegens schrijnendheid voor een cliënt die om Kinderpardon had gevraagd.
– Vluchtelingen in de Knel een nieuw beleidsplan heeft? Beleidsplan. Als u liever een papieren exemplaar ontvangt, kunt u het opvragen via info@vluchtelingenindeknel.nl.
– Een van onze vrijwilligers op Internationale Vrouwendag een succesvolle inzamelingsactie hield voor de Voedselbank voor tampons, maandverband en andere hygiënische producten, omdat dit voor onze vrouwelijke cliënten een vaak vergeten kostenpost is?
– U ons kunt helpen door deze nieuwsbrief voortaan per email te ontvangen? U kunt zich hiervoor aanmelden via info@vluchtelingenindeknel.nl

Leden van het Comité van aanbeveling zijn:
Zuster Veronique van Woerkum – ex-algemeen overste
Theo van Boven – emeritus hoogleraar internationaal recht.
Thom Aussems –  directeur-bestuurder  Trudo, Eindhoven.
Annelie Stevens-Ruiters –  directeur GGD Brabant-Zuidoost.

Dit bericht is geplaatst in Actueel. Bookmark de permalink.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *